loading image

Πληροφορίες

[gr]

Τι είναι υπογονιμότητα ;

Υπογονιμότητα ορίζετε ως η μη επίτευξη εγκυμοσύνης μετά από ένα χρόνο ανεπιτυχών φυσιολογικών προσπαθειών. Μπορεί το ζευγάρι να αντιληφθεί ή να υποψιαστεί ότι έχει πρόβλημα υπογονιμότητας, αλλά εφόσον διαγνωστεί ιατρικά, η πραγματικότητα συνήθως είναι δύσκολη να την αποδεχτεί.

Η ικανότητα για τεκνοποίηση συνήθως θεωρείται δεδομένη από τα πιο πολλά ζευγάρια και είναι δύσκολο να φανταστούν ότι μπορούν να ζήσουν το υπόλοιπο της ζωής τους χωρίς παιδιά.

Παρόλο που πολλά υπογόνιμα ζευγάρια μπορούν τελικά να τεκνοποιήσουν με την βοήθεια των προηγμένων τεχνικών της εξωσωματικής γονιμοποίησης, ή διαμέσου της υιοθεσίας, η διάγνωση τους ως υπογόνιμο ζευγάρι είναι επίπονη και ψυχοφθόρα.

Εάν εσύ και ο σύντροφος σου έχετε την εμπειρία της υπογονιμότητας, δεν είστε μόνοι.Η υπογονιμότητα επηρεάζει περίπου ένα στα δώδεκα ζευγάρια που προσπαθούν να τεκνοποιήσουν (8-9% όλων των ζευγαριών).

 Η αντίδραση του καθενός στην υπογονιμότητα είναι διαφορετική και εξαρτάται από την προσωπική κατάσταση και προσωπικότητα του καθενός.

Είναι πιθανόν να ζείτε την ψυχολογική κατάπτωση που προκύπτει από την υπογονιμότητα σε διαφορετικά στάδια πριν ή μετά την θεραπεία. Παρόλο που μπορεί να έχετε φίλους οι οποίοι έχουν ζήσει την εμπειρία της υπογονιμότητας και γνωρίζετε πολλά γύρω από το θέμα αυτό, η είδηση ότι εσείς ή ο σύντροφος σας έχουν πρόβλημα υπογονιμότητας συνήθως έρχεται ως μεγάλη έκπληξη. Μπορεί να νιώσετε έντονα ψυχολογικά συναισθήματα όπως έκπληξη, άρνηση, ενοχές, θυμό, κατάθλιψη, απομόνωση, απώλεια αυτοελέγχου και απογοήτευση.

Γίνετε γνώστες του εαυτού σας και των συναισθημάτων σας. Ψάξτε να βρείτε εάν έχετε θυμό μέσα σας διότι είναι επικίνδυνο να στραφεί εναντίον σας, εναντίον του συντρόφου σας, των γιατρών σας, ή των φίλων της οικογένειάς σας. Είναι σημαντικό να αναγνωρίσετε την επίδραση που μπορεί να έχει αυτός ο θυμός πάνω σε εσάς αλλά και την ικανότητα σας να επικοινωνήσετε με τους άλλους. Αποδεχθείτε τα συναισθήματά σας. Εσείς και ο σύντροφός σας θα ορίσετε τα όρια κατά την διάρκεια της θεραπείας ώστε να ελέγχετε τα συναισθήματα σας, να περιορίζετε το άγχος σας και να έχετε ξεκάθαρα στο μυαλό σας τους στόχους σας. Αποδεχθείτε ποια θεραπεία θα ακολουθήσετε και πότε να την σταματήσετε εάν είναι ανεπιτυχής. Έχετε υπόψη να δώσετε στον εαυτό σας χρόνο για ξεκούραση εάν η ιατρική θεραπεία έχει γίνει πολύ οδυνηρή ψυχολογικά. Οι διακοπές από την θεραπεία μπορούν να σας δώσουν την ευκαιρία να επανακτήσετε δύναμη, ελπίδα και πιθανόν να διερευνήσετε και άλλες επιλογές.

Αντρικός Παράγοντας

Αν και το 30% των ζευγαριών που παρουσιάζουν προβλήματα υπογονιμότητας θα συλλάβουν φυσιολογικά ή με τη βοήθεια απλών θεραπευτικών αγωγών, εντούτοις το μεγαλύτερο ποσοστό θα οδηγηθεί σε θεραπεία με εξωσωματική γονιμοποίηση λόγω προβλημάτων με την ωοθηκική ή σαλπιγγική λειτουργία των γυναικών αλλά κυρίως με την συνεχώς αυξανόμενη ανδρική υπογονιμότητα η οποία έχει αποδοθεί σε παράγοντες όπως:

• αύξηση της θερμοκρασίας των όρχεων (ζεστά μπάνια, στενά εσώρουχα, έλλειψη άσκησης, αύξηση της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος, κ.λ.π.)

• συντηρητικά τροφών και φυτοφάρμακα τα οποία μεταβολίζονται σε ασθενή οιστρογόνα (γυναικείες ορμόνες) που μειώνουν όχι μόνο την παραγωγή σπέρματος αλλά και την ποιότητα των σπερματοζωαρίων

• περιβαλλοντολογικές επιδράσεις οι οποίες σχετίζονται με την μόλυνση της ατμόσφαιρας και τις διαιτητικές συνήθειες.

• γενετικές ανωμαλίες (ελλείψεις στο Υ χρωμόσωμα) που αφορούν τα γονίδια εκείνα που ευθύνονται για την παραγωγή του σπέρματος

Αυτοί είναι οι λόγοι που ένας μεγάλος αριθμός ανδρών (15-20% του ανδρικού πληθυσμού) αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα στην ποιότητα του σπέρματος που αφορούν είτε τον αριθμό των σπερματοζωαρίων (ολιγοζωοσπερμία: < 20 εκατ./ml), είτε την κινητικότητα τους (ασθενοζωοσπερμία: < 40% κινητικότητα), είτε την μορφολογία τους (τερατοζωοσπερμία: > 80% ανώμαλες μορφές) ή ακόμα και συνδυασμό 2 ή 3 από τις παραπάνω διαταραχές. Σ’ ένα ακόμη μικρότερο ποσοστό ανδρών δεν υπάρχει καθόλου σπέρμα στο υγρό της εκσπερμάτωσης και αυτό καλείται αζωοσπερμία.

Ασθενείς με διαταραχές της σπερματογέννεσης θα πρέπει να υποβάλλονται σε κλινικό και εργαστηριακό έλεγχο [κλινική εξέταση, υπερηχογράφημα όρχεων και δοκιμασία με Doppler για πιθανή κιρσοκήλη (διάταση των φλεβών του αγγειακού δικτύου των όρχεων κυρίως αριστερά), προσδιορισμό των ορμονών FSH, LH, τεστοστερόνης και προλακτίνης που ευθύνονται για την σωστή λειτουργία των όρχεων, και σε ειδικές εξετάσεις όπως σπερματογραφία, σε περιπτώσεις με πιθανή απόφραξη του σπερματικού αποχετευτικού συστήματος ή βιοψία όρχεων σε άνδρες με σοβαρή ολιγοζωοσπερμία ή αζωοσπερμία].

Επειδή τα αίτια της ανδρικής υπογονιμότητας είναι κατά κανόνα ασαφή καθιστούν ακόμα πιο δύσκολη την οποιαδήποτε θεραπευτική προσέγγιση. Για αυτό το λόγο υπάρχει μια διάσταση απόψεων σε ότι αφορά ορμονικούς χειρισμούς διόρθωσης αυτών των ανωμαλιών όπως είναι η θεραπεία με ταμοξιφαίνη, κλομιφαίνη, τεστοστερόνη, θυλακιοτρόπο (FSH) και ωχρινοτρόπο (LH) ορμόνη.
Πολλές φορές παρατηρείται βελτίωση των παραμέτρων του σπέρματος με παραδοσιακές προσεγγίσεις όπως:

  • Χαλαρά εσώρουχα
  • Ψυχρά επιθέματα
  • Πολυβιταμίνες
  • Βιταμίνη Ε
  • Σελήνιο και ψευδάργυρος
  • L - αργινίνη
  • Evening Primrose Oil και
  • Σωστή διατροφή με μείωση του καπνίσματος και της χρήσης αλκοόλ, αλλά και με περισσότερη φυσική άσκηση.

Πρέπει να καταστεί σαφές ότι ενώ παρατηρείται βελτίωση όλων των παραμέτρων του σπέρματος με τις παραπάνω θεραπευτικές προσεγγίσεις, εντούτοις δεν φαίνεται να αλλάζει σημαντικά η γονιμοποιητική του ικανότητα.


Γυναικείος Παράγοντας

Η υπογονιμότητα των νέων ζευγαριών αυξάνεται συνεχώς στις δυτικές κοινωνίες και στη χώρα μας. Υπολογίζεται ότι το 10-15 % των ζευγαριών αναπαραγωγικής ηλικίας αντιμετωπίζουν προβλήματα υπογονιμότητας. Στη χώρα μας, υπολογίζεται ότι υπάρχουν περίπου 300,000 υπογόνιμα ζευγάρια. Τα περισσότερα θα οδηγηθούν σε θεραπεία εξωσωματικής γονιμοποίησης λόγω προβλημάτων με την ωοθηκική ή σαλπιγγική λειτουργία των γυναικών ή ακόμη και εξαιτίας επαναλαμβανόμενων αποβολών (καθ’έξιν αποβολές).

Η γυναικεία υπογονιμότητα έχει αποδοθεί σε παράγοντες όπως:

  • Σαλπιγγικός παράγοντας

Οφείλεται σε απόφραξη ή δυσλειτουργία της μίας ή και των δύο σαλπίγγων.

  • Τραχηλικός παράγοντας
    Ευθύνεται για το 5% περίπου των υπογόνιμων γυναικών.
    Οφείλεται σε φτωχής ποιότητας τραχηλική βλέννη λόγω επίκτητων ή συγγενών ανωμαλιών του τραχήλου ή λόγω της ύπαρξης αντισπερματικών αντισωμάτων στην τραχηλική βλέννη τα οποία ευνοούν την συγκόλληση των σπερματοζωαρίων μεταξύ τους εμποδίζοντας την κίνηση τους.
     
  • Ωοθηκικός παράγοντας

Πρόκειται για ένα από τα συχνότερα προβλήματα των νέων γυναικών , αφού υπολογίζεται ότι αφορά το 5-10% του γενικού πληθυσμού.
Οφείλεται κυρίως σε διαταραχές του έμμηνου κύκλου της γυναίκας με αποτέλεσμα τις διαταραχές της ωορρηξίας .
Στο φυσιολογικό κύκλο της γυναίκας που διαρκεί περίπου 28 ημέρες , περίπου την 14η ημέρα συμβαίνει η ωοθυλακιορρηξία. Ένα ωοθυλάκιο ωριμάζει ταχύτερα από τα άλλα κι από αυτό προκύπτει ένα ώριμο ωάριο που αν συναντηθεί με τα σπερματοζωάρια είναι πιθανό να γονιμοποιηθεί από ένα από αυτά και να οδηγήσει σε εγκυμοσύνη.
Όταν η ορμονική ισορροπία διαταραχθεί, δεν γίνεται ωοθυλακιορρηξία, αμηνόρροια, ή γίνεται με πολλή μεγάλη καθυστέρηση.
Το σύνδρομο των πολυκυστικών ωοθηκών κατά το οποίο οι ωοθήκες έχουν συνήθως πολλά μικρά κυστίδια, ευθύνεται για περιπτώσεις σοβαρής αραιομηνόρροιας ή αμηνόρροιας (πολλή μεγάλη καθυστέρηση ή έλλειψη κύκλου) επηρεάζοντας την γονιμότητα της γυναίκας.

Η αφαίρεση της μίας ωοθήκης είναι άλλη μια αιτία που επηρεάζει την γονιμότητα της γυναίκας.

Άλλοι παράγοντες

Υπάρχουν πολλοί παράγοντες που μπορούν να ευθύνονται για τη γυναικεία υπογονιμότητα όπως: Ανοσολογικός παράγοντας εξαιτίας της ύπαρξης αντισπερμικών αντισωμάτων, βλάβες του κόλπου, της μήτρας, των σαλπίγγων, των ωοθηκών, Παρουσία καρκινικών όγκων στη μήτρα ή τις ωοθήκες, ύπαρξη ενδομητρικών συμφύσεων που αλλοιώνουν το ενδομήτριο παρεμποδίζοντας την εμφύτευση του εμβρύου στη μήτρα.
Επίσης θα πρέπει να αναφέρουμε ότι σε ένα 10% περίπου των υπογόνιμων ζευγαριών τα αίτια της υπογονιμότητας είναι ανεξήγητα. (ιδιοπαθής ή ανεξήγητη υπογονιμότητα)

Προεμφυτευτική Διάγνωση / Προεμφυτευτικός Έλεγχος ( PGD / PGS )


Υπάρχουν δύο μέθοδοι για να ελέγξουμε γενετικά ένα έμβρυο πριν από την εμβρυομεταφορά και εμφύτευση του στη μήτρα της γυναίκας:

α) η Προεμφυτευτική Γενετική Διάγνωση (Preimplantation Genetic Diagnosis, PGD) και

β) ο Προεμφυτευτικός Γενετικός Έλεγχος (Preimplantation Genetic Screening, PGS)


Και στις δύο περιπτώσεις η διαδικασία που ακολουθείται είναι η εξής:

  • Βιοψία του εμβρύου

Η βιοψία του εμβρύου μπορεί να γίνει είτε σε κυτταρικό στάδιο την 3η μέρα της ζωής του, είτε την 5η μέρα στο στάδιο της βλαστοκύστης.
Tην 3η μέρα της ζωής τους τα έμβρυα είναι μεταξύ 4 και 8 κυττάρων (βλαστομεριδίων). Ο εμβρυολόγος με τη μέθοδο της υποβοηθούμενης εκκόλαψης με λέιζερ, λεπταίνει το περίβλημα του εμβρύου και με τη βοήθεια του μικροσκοπίου και τη χρήση μικροπιππέτας αφαιρεί ένα ή δύο κύτταρα (βλαστομερίδια) από το έμβρυο, ανάλογα με την ποιότητα και τον αριθμό των βλαστομεριδίων του.

Απεικόνιση της αφαίρεσης ενός βλαστομεριδίου από το έμβρυο, στο οποίο θα γίνει η προεμφυτευτική διάγνωση

  • Ανάλυση του γενετικού υλικού του εμβρύου

Στη συνέχεια, ο κυτταρογεννετιστής εξετάζει το γενετικό υλικό των βλαστομεριδίων είτε με τη μέθοδο της PCR (αλυσιδωτής αντίδρασης πολυμεράσης),είτε με τη μέθοδο της FISH (In Situ Υβριδοποίησης με Φθορισμό), ανάλογα με τη γενετική πάθηση για την οποία εξετάζεται το έμβρυο. Όταν ολοκληρωθεί η ανάλυση και εξέταση του γενετικού υλικού του κάθε εμβρύου, τότε τα έμβρυα χαρακτηρίζονται ως υγιή ή παθολογικά.

  • Επιλογή και μεταφορά των υγιών εμβρύων στη μήτρα της γυναίκας

Το τελευταίο στάδιο αυτής της διαδικασίας, είναι η επιλογή των καλύτερων μορφολογικά και υγιών γενετικά εμβρύων από τον εμβρυολόγο και η τοποθέτηση τους στη μήτρα της γυναίκας από τον γιατρό, με τη χρήση ενός εύκαμπτου πλαστικού καθετήρα. Η εμβρυομεταφορά γίνεται συνήθως την 5η μέρα της ζωής των εμβρύων, στο στάδιο της βλαστοκύστης.

α) Η Προεμφυτευτική Γενετική Διάγνωση (Preimplantation Genetic Diagnosis, PGD)

Με τον όρο Προεμφυτευτική Γενετική Διάγνωση (PGD), εννοούμε τη διαδικασία εντοπισμού μονογονιδιακών γενετικών ασθενειών προκειμένου στη συνέχεια να γίνει επιλογή και εμβρυομεταφορά των υγιών εμβρύων που δημιουργήθηκαν με τη μέθοδο της εξωσωματικής γονιμοποίησης.

Η προεμφυτευτική γενετική διάγνωση μπορεί να εφαρμοστεί για τις γενετικές παθήσεις και σύνδρομα για τα οποία το γενετικό λάθος είναι γνωστό ή ανιχνεύσιμο.

Συνήθεις γενετικές ανωμαλίες οι οποίες μπορούν να προληφθούν με την προεμφυτευτική γενετική διάγνωση είναι η θαλασσαιμία, η κυστική ίνωση, η μυϊκή δυστροφία, η αχονδροπλασία, φυλοσύνδετες ασθένειες όπως το σύνδρομο του εύθραυστου-Χ, η αιμοφιλία Α καθώς και οι περισσότερες χρωμοσωμικές ανωμαλίες.

β) Ο Προεμφυτευτικός Γενετικός Έλεγχος (Preimplantation Genetic Screening, PGS)

Με τον όρο Προεμφυτευτικός Γενετικός Έλεγχος (PGS), εννοούμε τη διαδικασία που εφαρμόζεται για την διάγνωση ανευπλοειδιών, δηλαδή ανωμαλιών στον αριθμό των χρωμοσωμάτων (π.χ. τρισωμία 21 ή σύνδρομο Down) αλλά και χρωμοσωμικών μετατοπίσεων, προκειμένου στη συνέχεια να γίνει επιλογή και εμβρυομεταφορά των υγιών εμβρύων που δημιουργήθηκαν με τη μέθοδο της εξωσωματικής γονιμοποίησης.

  • Πότε χρησιμοποιείται η Προεμφυτευτική Γενετική Διάγνωση (PGD) ή ο Προεμφυτευτικός Γενετικός Έλεγχος (PGS);

o Στα ζευγάρια εκείνα που κινδυνεύουν να μεταδώσουν στα παιδιά τους κληρονομικά νοσήματα.

o Στα ζευγάρια εκείνα που έχουν πολλές αποτυχημένες προσπάθειες εξωσωματικής γονιμοποίησης καθώς και αποβολές.

  • Πλεονεκτήματα για το ζευγάρι από την εφαρμογή της Προεμφυτευτικής Γενετικής Διάγνωσης (PGD) ή του Προεμφυτευτικού Γενετικού Ελέγχου (PGS)

o Το ζευγάρι επιλέγει υγιή έμβρυα πριν ακόμη τοποθετηθούν στη μήτρα της γυναίκας και εμφυτευθούν και δεν χρειάζεται να περιμένει δώδεκα εβδομάδες για να υποστεί προγενετικό έλεγχο (Prenatal Diagnosis). Με αυτό τον τρόπο το ζευγάρι αποφεύγει την ψυχολογική φθορά που μπορεί να προκληθεί ύστερα από μια αναγκαστική διακοπή κύησης εμβρύων που είναι φορείς γενετικών ανωμαλιών.

o Αυξάνεται το ποσοστό επίτευξης εγκυμοσύνης , εφόσον επιλέγονται έμβρυα που δεν φέρουν χρωμοσωμικές ανωμαλίες . Είναι γνωστό ότι ένα υψηλό ποσοστό ωαρίων και εμβρύων φέρει χρωμοσωμικές ανωμαλίες, με αποτέλεσμα και το ποσοστό εμφύτευσής τους να είναι χαμηλό.

[/gr]

ΑΚΕΣΩ

Στην Ελληνική μυθολογία η Ακεσώ αναφέρεται ως μια από τις κόρες του Θεού της Υγείας Ασκληπιού. Το όνομα της έχει τη ρίζα του...

Δείτε το προφίλ μας

Η ομάδα μας

Η ομάδα του ΑΚΕΣΩ αποτελείτε απο έμπειρους γιατρούς / επιστήμονες με πολυετή πείρα σε όλα τα πεδία της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. 

Γνωρίστε μας

Επισκεφθείτε μας

Ελάτε στα Ιατρεία μας και γνωρίστε μας απο κοντά

Δείτε που βρισκόμαστε